តាចាស់ហើយចៅ

សូមផ្ញើកំណាព្យមួយនេះផង ទោះពីរោះឬមិនពីរោះយ៉ាងណា សូមអភ័យទោសផង។ ខ្ញុំសង្ឃឹមថាមានមនុស្សមិនតិចនាក់ទេ ដែលចង់និយាយពាក្យនេះ !!! ខ្ញុំដឹងថាការសរសេររបស់ខ្ញុំមិន ល្អនោះទេ តែនេះជាអ្វីដែលខ្ញុំគិតថាលោកតាចង់និយាយទៅ កាន់ចៅៗទាំងអស់គ្នា។

My New Poem

ធ្វើស្រែទាន់ក្តៅដី ចង់ស្រីទាន់ក្តៅចិត្ត

និយមន័យ៖​ ធ្វើអ្វីៗ ក្នុងពេលកំពុងចង់ធ្វើ
អត្ថាធិប្បាយ
*.អត្ថារូប.*
*ធ្វើស្រែទាន់ក្តៅដី* តាមទំលាប់ពីដូនតាមក ពេលធ្វើស្រែគេភ្ជួរដីហាលចោលសិន។ ដើម្បីឲ្យដីក្តៅ
ងាយស្រួលក្នុងការរាស់បំបែកដី។ បើដីត្រាំទឹកជ្រាយរលួយ គេមិនបាច់ភ្ជួរចោលទេ គឺភ្ជួរហើយរាស់

តែម្តង។

*.ចង់ស្រីទាន់ក្តៅចិត្ត.* អ្នកដែលកំពុងមានកាមារម្មណ៍ តែងមានចិត្តពុះកញ្រ្ជោល ភ្លើតភ្លើន រំភើប
ញាប់ញ័រ ឈាមក្នុងខ្លួនក៏មានចំហាយក្តៅភាយ។ ពេលនេះ គេហ៊ានធ្វើអ្វីៗដែលពីមុនមកគេមិន

​ ហ៊ានធ្វើសោះ។

*.អត្ថប្បដិរូប.*
ទង្វើអ្វក៏ដោយ បើមានចិត្តដូចជាពុំសូវចង់ធ្វើទេ ឬចិត្តពុំលះទេ គេធ្វើអ្វីក៏ពុំកើតដែរ។
ព្រោះទាំងផ្លូវកាយ ទាំងផ្លូវចិត្ត ប្រកបដោយភាពខ្ជឹលច្រអូស ស្ពឹកស្រពន់ ចិត្តរាយមាយ បាត់បង់

ក្តីអំនត់ និងក្តីព្យាយាមអស់ពីក្នុងខ្លួន។

ដូច្នេះហើយបានជាលោកពោលថាបើធ្វើអ្វីៗ ទាន់ចិត្តកំពង់ចង់ ឬកំពុងក្តៅ ព្រោះថា
ចិត្តកំពុងក្តៅ​ឬកំពុងចង់ ហាក់ដូចជាមានឥទិ្ធពលអ្វីមួយមកជួយជំរុញច្រានផង រួមផ្សំនឹងសន្ទុះចិត្ត

កំពុងខ្លាំងក្លាផង គេអាចធ្វើការងារនោះបានទាល់តែបានសំរេច។ ដូចជា៖

-នាយឆឺតពុំមែនជាជាងឈើទេ តែគេមានមានៈចិត្តមួយថា គេនឹងធ្វើតុហូបបាយមួយ

ឲ្យបាន ដោយក្តីព្យាយាមផង ដោយកំលាំងចិត្តមុតមាំផងទីបំផុតគេធ្វើបានមែន។

-នាយឆោមក្តៅចិត្តនឹងប្រពន្ធស្តីឲ្យថា ធ្វើផ្ទះបាយប៉ុណ្ណឹងមិនកើត។ គេក៏ចាប់ធ្វើទាល់តែ

កើតបានដូចចិត្ត។៚(មន្ទីពេទ្យចំការចេក ក្រុងព្រះសីហនុ ៣-១២-២០០៦)

(ចំលងចេញពី​ សៀវភៅ" វចនានុក្រម សុភាសិតខ្មែរអធិប្បាយ ភាគ១​ ទំ.២៧៣-២៧៤)

ធ្វើនំអត់ម្សៅ

និយមន័យ៖ រកស៊ីមិនបាច់មានដើមទុន
អត្ថាធិប្បាយ
ពំនោលនេះមិនមែនជាពាក្យទំនឹមទំនៀមយូរយារមកហើយនោះទេ គឺជាពាក្យទើបនិងឮឡើងក្នុង
អំលុងដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ៩០ នេះឯង។ ប៉ុន្តែដោយពំនោលនេះបានជ្រាបចូលក្នុងចិត្តគំនិតផ្នត់អារម្មណ៍
របស់ខ្មែរយើងយ៉ាងឆាប់រហ័ស។ ដូច្នេះ គេពុំគួរខកខានមិនធ្វើអត្ថាធិប្បាយនោះទេ។
*. អត្ថានុរូប
អ្នកធ្វើនំ​ ធ្វើបង្អែមតែងមានម្សៅ​និងស្ករជារបស់សំខាន់ជាងគេ។ ព្រោះរបស់ទាំងពីរនេះ បើខ្វះមួយ
ណាក៏ធ្វើនំមិនធ្វើបង្អែមមិនកើតដែរ។ ដូច្នេះ តោងមានរបស់ទាំងពីរនេះជាចំបាច់ខានមិនបាន។
*. អត្ថាប្បដិរូប
" ម្សៅ"​ នៅពេលនេះប្រៀបដូច "ប្រាក់ដើមទុន"។
ការធ្វើវិនិយោគក្តី ការរកស៊ីអ្វីមួយក្តី គេសុទ្ធតែមានប្រាក់តំកល់ទុកធ្វើជាដើមទុនទាំងអស់។ប៉ុនែ្ត
ក្នុងន័យខាងលើនេះ គេចង់និយាយពីវិនិយោគិន ឬអ្នករកស៊ីខ្លះដែលមានប្រាជ្ញាឆ្លាតវៃមិនយក
ប្រាក់ធ្វើជាដើមទុនទេ គឺគេយកកំលាំងប្រាជ្ញា មធ្យោបាយខ្ពស់ពិសេសមកធ្វើជាដើមទុនវិញ ដូចជា៖
* នៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ៦០ មានវិនិយោគិនម្នាក់មកបើករោងចក្រផលិតទឹកដោះគោនៅស្រុកខ្មែរ។ គេ
ឥតមានយកលុយក្នុងហោប៉ៅមកធ្វើទេ។ ដំបូងឡើយគេអំពាវនាវរកសមាជិកក្រុមហ៊ុន ក្នុងមួយហ៊ុន
មានទឹកប្រាក់ប្រាំពាន់រៀល។ សមាជិកអាចយកប៉ុន្មានហ៊ុនក៏បាន តែត្រូវបង់ប្រាក់ជាមុនតាមលក្ខន្តិកៈ។
កាលនោះ គេប្រមូកបានប្រាក់ជាច្រើនពីសមាជិក រួចក៏បើករោងចក្រផលិតទឹកដោះគោទៅ។
ឈ្មួញកណ្តាលម្នាក់ ដើរស៊ើបរកអ្នកមានដីលក់ និងដើរស៊ើបរកអ្នកចង់ទិញដី។ លុះត្រូវគ្នារួចហើយ គេ
ក៏បានកំរៃជើងសារទាំងសងខាង។ ទង្វើនេះ ទីបំផុតគេក៏ក្លាយជាអ្នកមានបង្គួរម្នាក់។ ករណីខាងលើនេះ
សុទ្ធតែពពួកអ្នកធ្វើនំអត់ម្សៅទាំងអស់។(មន្ទីពេទ្យចំការចេក ក្រុងព្រះសីហនុ ៣-១២-២០០៦)
(ចំលងចេញពី​ សៀវភៅ" វចនានុក្រម សុភាសិតខ្មែរអធិប្បាយ ភាគ១​ ទំ.២៧៣-២៧៤)

ធ្វើជ្រូកកុំរាទឹកក្តៅ

​​​​​​​​​​​​​​​និយមន័យ៖ធ្វើអ្នកបំរើកុំរុញរានឹងការងាររបស់ខ្លួន

អត្ថាធិប្បាយ

"​ ជ្រូក"​ នៅពេលនេះ លោកសំដៅយកអ្នកដែលបំរើការងារគ្រប់យ៉ាងរាប់តាំងពីប្រមុខរដ្ឋាភិបាលរហូត ដល់កម្មករតូចតាច។
"​ទឹកក្តៅ" លោកប្រៀបដូចកិច្ចការផ្សេងៗ ដែលពិបាកៗស្មុគស្មាញចាក់ស្រេះ។
ប្រមុខរដ្ឋាភិបាល មានតួនាទីជាអ្នកបំរើរដ្ឋ គឺប្រជារាស្រ្ត។ ដូច្នេះ លោកមានភារកិច្ចធ្ងន់ធ្ងណាស់​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​ ដែលត្រូវធ្វើ មានភារកិច្ចខ្លះមានបញ្ហាស្មុគស្មាញជាខ្លាំង បានធ្វើឲ្យលោកវិលមុខសឹងតែទ្រាំទ្រនៅតស៊ូបំ ពេញភារកិច្ចនោះឲ្យបានសព្វគ្រប់ពុំបាន។ ប៉ុន្តែដោយសេចក្តីក្លាហានដ៏អង់អាចរបស់លោកៗ ពុំបានរា ហើយរត់ចោលការងារដ៏សែនលំបាកនោះទេ។ គឺលោកមានចិត្តមានះខំប្រឹងធ្វើការងារនោះទាល់តែបានសំរេចប្រយោជន៍ជាស្ថាពរ។
រីឯអ្នកបំរើដទៃទៀតជាច្រើនមានពួកកម្មករជាដើម ដែលសុទ្ធតែមានភារកិច្ចជាអ្នកបំរើការងារ ទាំងអស់ក៏មានន័យដូចគ្នាដែរ។
ហេតុនេះហើយបានជាលោកពោលថាធ្វើ " ធ្វើជ្រូកកុំរាទឹកក្តៅ" គឺមានន័យថា ត្រូវមានសេចក្តី ក្លាហានធ្វលការងារនោះទាល់តែបានសំរេច។ ព្រោះបើគេចុះចាញ់ ឬរត់ចោលការងារ គេនឹងក្លាយជា មនុស្សកំសោយ។ (ចំលងចេញពី​ សៀវភៅ" វចនានុក្រម សុភាសិតខ្មែរអធិប្បាយ ភាគ១​ ទំ.២៧៥)